Soru: Hemen her meselede daha iyiyi ve güzeli yakalamanın önemli bir vesilesi sayılan "tenkid"in müsbet ve faydalı olması hangi hususlara bağlıdır? Âdâb açısından, tenkid eden ve edilen kimselerin gözetmeleri gereken hususlar nelerdir?

• Aslında, bir kimsenin ya da bir şeyin iyi veya kötü taraflarını, menfi veya müsbet yanlarını bulup meydana çıkarmak ve ortada olanla olması gereken arasında mukayese yapmak demek olan "tenkid", ideale yürümede bir yoldur. Müsbet manada tenkid etmek ve tenkide açık olmak ilmî esaslardan birisidir. (00.36)
• Şu'be b. Haccac hazretleri, hadis ilmindeki sened tenkidinin dahi maksadını aşarsa gıybet olabileceğini işaret sadedinde, "Gel, Allah yolunda biraz gıybet edelim!" diyor; bu latif nükteyle, ilmî bir meselenin müzakeresinde de -ricalle alâkalı konuşurken- çok hassas olunması gerektiğini ima ediyor. Keza, seleflerimiz, Rasûl-ü Ekrem (sallallahu aleyhi ve sellem) Efendimiz'in hatırını öne çıkararak, hadislerin doğru nakledilmesi için tenkid sistemi geliştirmişlerdir; fakat, birini tenkid edecekleri zaman çok insaflı davranmışlardır. (02.38)
• Günümüzde, televizyonlarda yapılan tartışmalar tenkid âdâbını ve müzakere usulünü mahvettiler; neslimizin ağzını, gözünü ve konuşma üslubunu bozdular. (07.30)
• Şöhret, istikbal endişesi, ikbal düşüncesi ve ideolojiden kaynaklanan önyargılar bakarken körlük hasıl eden hastalıklardır. Bu hastalıklardan birine mübtela olanlar meseleleri doğru değerlendiremez ve hakka hürmet faziletine eremezler. (08.18)
• Akıl tutukluğuna ve körlüğe sebebiyet veren hususlardan birisi de mantık ve hakperestliğin emrine girmeyen kuvvettir. (12.33)
• Tenkidi sunuş esprisi çok insanî olmalı.. gayet yumuşak ve yapıcı bir tavır takınılmalı... Münekkid, hakperestlikten asla ayrılmamalı; hakkın hatırını her şeyden âlî tutmalı... (14.47)
• Aslında, herkesin bir kardeşi olmalı ve herkes birbirine eksiklerini, kusurlarını usulüne uygunca ama rahatlıkla söyleyebilmeli. (19.15)
• Hazreti Ömer'in hutbesi.. onun sözlerini tashih eden yaşlı kadın.. ve hak söz konusu olduğunda anında yerinde durmasını bilen Halife'nin kendini kınaması... (19.50)
• Bir kardeşlik anlaşmasına dair hatıralar... (23.33)
• Bir tenkidi kimin yaptığı da çok önemlidir. Damara dokundurmayacak ve muhatabını rencide etmeyecek kimseler konuşmalı; diğerleri ise, şahıslarına karşı tepkiden dolayı kıymetli fikirlerinin de heder olmaması için sözü onlara bırakmalıdırlar.. işte, bu da bir hakperestliktir. (27.11)
• Hatırı sayılan ve sözleri yara yapmayan bir kimse gördüğü eksik ve hataları da üslubunca söylemelidir. Fakat, bunu yaparken, kalblerin tepki göstermesine meydan vermemelidir. Eğer doğrudan söyleyemeyecekse bir topluluk içinde ortaya konuşmalı ve herkesin kendi payını almasına çalışmalıdır. (28.44)
• Nur'un ilk kahramanlarından birinin örnek kulluğuna ve hazm-ı nefsine dair çok güzel bir hatıra... (30.40)

Bu dosyayı indirmek için tıklayın...

Yorumlar

Yeni Ekle RSS

Yorum yaz

Adınız: E-posta:   Başlık:   Lütfen resimdeki güvenlik kodunu giriniz.

FATMA   |2008-02-03 20:44:55 HOCAM SİZİ YARADAN RABBİME ŞÜKÜRLER OLSUN EN KISA ZAMAN DA TÜRKİYE YE DÖNMENİZ DİLEİLE ALLAHA EMANET OLUN SONSUZ SAYGI VE SEVGİLERİMİZLE

ahmet  - allaha şükür   |2008-02-03 16:53:56 rabbıme şükürler olsun kı sızı tanımayı ,bana nasıp ettı.hala güneşi hısstmıyenlerede rabbım nasıp etsın sızı anlamayı.sızlere ve hızmette olan bütün arkadaşlara ,yolunuz açik olsun. yanınızdayız..

sevcan  - selamun aleyküm hocam   |2008-02-03 15:10:25 sizin vesilenizle yaşam gayemi öğrendim dualarınızla bunu hayata geçirmeyi istiyorum allaha emanet olun

zübeyde tok   |2008-02-03 14:23:13 hocam ben yazacağımı bilmiyorum.bana ALLAHI sevdiriyorsunya ALLAHIMda zisi sevsin..

gülhan tercan istanbul  - şükürler olsun   |2008-02-01 14:08:56 SELAMIN ALEYKÜM HOCAM,ALLAH SİZE HAYIRLI ÖMÜRLER VERSİN SİZİN VESİLENİZLE ALLAHA YAKLAŞANLARIN SAYISI ÇOĞALIYOR.İNSALIK VARLIK GAYESİNİ ANLIYOR ALLAHA EMANETSİNİZ

molla manchi  - tenkıdler   |2008-01-31 19:54:27 Bismillahirrahmanirrahim Bismi suphane bır yer var herkes ben ondeyım dıyor ben bılırım dıyor ınsan ılk once neyım demelı sınırlarını cızmelı ve kendıne hakım olabılmelı herkesın her konuda bılgısı olabılır fakatbu haddını asacak dereceye gelınırse tecavuzler baslar bunun sonu yoktur.zaten etrafında zamanla kımse kalmaz bu tur ınsanlar sadece kendı menfaat cızelgesını her gun yenıleyıp sunarlar bakın cok guzel bır ornek demokra...

ahmet   |2008-01-31 16:25:24 selamın aleykum hocam. Allah sizden yüzbinlerce defa razı olsun. müthiş bir hareket. bu.. sayenizde derslerime daha iyi çalışıyorum. artık kendim için değil milletim için derslerime çalışıyorum. bizlere dua edin inşallah..

serkan  - ah hocam   |2008-01-31 14:52:58 ALLAH SENDEN EMDEN RAZI OLSUN HOCAM KARARAN GÜNLERİMİZİN AYDINLIGI OLDUNUZ NE OLUR BU GARİBEDE DUA BUYURUN İHTİYACIM VAR ELLERİNİZDEN ÖPERİM ...

hasan  - *** hocam ***   |2008-01-30 15:49:16 ** kayseriden ben hasan bozkurt sizin çok büyük aşığın mağşuğu gibi sizin tabirinizle size hayranım ve size ve bütün insanlığa dua ediyorum sağlığınız nasıl hocam? hürmet ve saygılarımı sunarım ALLAH'a emanet olun iyi akşamlar **

EMİN  - YORULDUM HOCAM   |2008-01-30 13:03:44 HOCAM KESEK SİZİN KIYMETİNİZİ BILEBILSELER BEİLEBILSEM HER NE KADAR MUHTESEM ATAKLAR YAPILIP BU HIZMETIN YAYILMASI VAR İSE DE GIDEREK NEFRET ETTIRME CABASI VAR LUTFEN TALEBELERINIZI UYARICI MESAJLAR YAYINLAYIN BU YOLDA MALINDAN CANINDA GECENDE VARSA BU YOLDAN NEFRET ETTIRENDE VAR DULARINIZA MUHTACIZ SELAMLAR UZERIBNIZE VE UZERIMIZE OLSUN

muhammed-ül faruk  - değerli hocamız   |2008-01-30 10:59:59 RABBİM hocamızı başımızdan eksik eylemesin...amin...selamün aleyküm.herşeyi gayet mükemmel bir şekilde açıklıyor.

meryem   |2008-01-30 10:25:40 RABBİM hepinizden sonsuza dek razı olsun sohbetin sonundaki hocamızın dua edişindeki derinlik bizi çok etkiledi sözlerden çok hal tavrı veya dili diyim hocamıza selamlar ayrıca hepinize sevgi saygı ve hürmetlerimizle ALLAH A emanet olunuz

eren  - önceden yazdığım yazıya cevap gelmedi.   |2008-01-29 18:52:33 Sitenizde neyi yayınlayıp neyi yayınlamadığınız belli değil. Önceden yazı yazmıştım ama ne yorumlarda çıktı nede Fethullah hocaya gönderdiğim yazı ne oldu haber yok. iletiliyormu, cevap nerden alınacak her şey muamma.... aynen işlerinizdeki gibi... hiç güvenilir değil... hangi yazıları çıkarıyorsunuz hangilerini çıkarmıyorsunuz...Böyle güven kaybedersiniz benim için önemli değil ama sanırım Allah için önemli.... aferin size.....

muhammet ahmet  - izlemede yaşadığımız sıkıntı   |2008-01-29 12:57:01 internete gidiyoruz ama izlemede sıkıntı çekiyoruz bu sıkıntı nerden kaynaklanıyor

HATİCE  - M.FETHULLAK GÜLEN   |2008-01-28 10:08:41 ÇOK GÜZEL KONUŞUYOR TÜM AİLECE ONU SEVİYORUZ

esin   |2008-01-28 09:28:19 hayırl günler hocam ALLAH IN rahmeti ve bereketi üzerinize olsun ve ALLAH SİZDEN RAZI OLSUN.Çok sükür kı sizi tanıdım bıraz geç oldu ama sizi yınede buldugum ıçın çok mutluyum.ALLAH a emenet olun.

3.20 Copyright (C) 2007 Alain Georgette / Copyright (C) 2006 Frantisek Hliva. All rights reserved."